मुंबई : तब्बल ९ महिन्यांच्या खंडानंतर मुंबई मोनोरेल (Mumbai Monorail) सेवा पुन्हा सुरू होण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. महाराष्ट्र सरकारने (Maharashtra Government) मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणाला (Mumbai Metropolitan Region Development Authority - MMRDA) मोनोरेल सेवा पुन्हा सुरू करण्यास मंजुरी दिली आहे. त्यामुळे लवकरच प्रवाशांना मोनोरेलचा प्रवास करता येणार आहे.
एमएमआरडीएची (MMRDA) उपकंपनी असलेल्या महा मुंबई मेट्रो ऑपरेशन कॉर्पोरेशन लिमिटेडला (Maha Mumbai Metro Operation Corporation Limited - MMMOCL) सोमवारी संध्याकाळी ही मंजुरी मिळाली. मात्र, प्रवासी सेवा (Passenger Service) नेमक्या कोणत्या तारखेपासून सुरू होणार याबाबत अद्याप अंतिम निर्णय झालेला नाही.
तांत्रिक बिघाडांमुळे होती सेवा बंद
चेंबूर (Chembur) ते संत गाडगे महाराज चौक (Sant Gadge Maharaj Chowk) अर्थात जेकब सर्कल (Jacob Circle) या १९.५४ किलोमीटर लांबीच्या मोनोरेल मार्गावरील सेवा सप्टेंबर २०२५ मध्ये बंद करण्यात आली होती. मागील वर्षीच्या पावसाळ्यात (Monsoon) वारंवार तांत्रिक बिघाड (Technical Failure) झाल्याने प्रवाशांच्या सुरक्षेचा प्रश्न निर्माण झाला होता.
मोनोरेलमध्ये मोठे तांत्रिक बदल
सेवा बंद असताना संपूर्ण नेटवर्कमध्ये मोठ्या प्रमाणात सुधारणा करण्यात आल्या. यामध्ये नवीन ट्रेन (Train) खरेदी, आधुनिक कम्युनिकेशन-बेस्ड ट्रेन कंट्रोल (Communication-Based Train Control - CBTC) सिग्नलिंग प्रणाली, तसेच ट्रॅक दुरुस्ती (Track Repair) यांचा समावेश आहे.
मेट्रो रेल्वे सुरक्षा आयुक्तांचे (Metro Railway Safety Commissioner) माजी आयुक्त पी. एस. बघेल यांनी अंतिम सुरक्षा तपासणी (Safety Inspection) पूर्ण केल्यानंतर मोनोरेलला नवीन CBTC प्रणालीअंतर्गत सेवा सुरू करण्यासाठी आवश्यक प्रमाणपत्र (Certification) मिळाले. त्यानंतर राज्य सरकारकडे मंजुरीसाठी प्रस्ताव पाठवण्यात आला होता.
भाडेवाढीचा प्रस्ताव सरकारकडे
नवीन गाड्यांची खरेदी आणि वाढलेला देखभाल खर्च (Maintenance Cost) लक्षात घेऊन एमएमआरडीएने मोनोरेलच्या तिकीट दरात (Ticket Fare) वाढ करण्याचा प्रस्तावही राज्य सरकारकडे पाठवला आहे.
प्रस्तावित भाडे संरचना पुढीलप्रमाणे:
- ३ किमीपर्यंत – ₹१० (सध्या ₹५)
- ३ ते ६ किमी – ₹२०
- ६ ते ९ किमी – ₹३०
- ९ ते १२ किमी – ₹४०
- १२ ते १५ किमी – ₹५०
- १५ ते १८ किमी – ₹६०
- १८ किमीपेक्षा अधिक – ₹७०
या प्रस्तावाला मंजुरी मिळाल्यास २०१४ मध्ये मुंबई मोनोरेल सुरू झाल्यानंतरची ही दुसरी भाडेवाढ ठरणार आहे.
मेट्रो 2B आणि मोनोरेलचे कनेक्टिव्हिटी वाढणार
दरम्यान, एमएमआरडीए मेट्रो लाईन 2B (Metro Line 2B) चा विस्तार (Extension) डायमंड गार्डन (Diamond Garden) ते चेंबूर नाका (Chembur Naka) या अतिरिक्त स्थानकापर्यंत करत आहे. येथे मेट्रो आणि मोनोरेल यांचा इंटरचेंज (Interchange) उपलब्ध होणार आहे.
सध्या मंडाळे (Mandale) ते डायमंड गार्डन या ५.३९ किमी कार्यरत मार्गावर दररोज सुमारे ४ हजार प्रवासी प्रवास करतात. ही संख्या मुंबईतील सर्व मेट्रो मार्गांमध्ये सर्वात कमी आहे.
मोनोरेल सेवा पुन्हा सुरू झाल्यानंतर प्रवासी संख्या (Ridership) वाढण्याची आणि पूर्व उपनगरांतील (Eastern Suburbs) सार्वजनिक वाहतुकीला (Public Transport) मोठा दिलासा मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.