Pilot Meals : पायलट्सना एकच जेवण का दिलं जात नाही ? विमान सुरक्षेशी संबंधित आहे 'हे' महत्त्वाचं कारण

Pilot Meals : तुम्हांला माहिती आहे का विमानातील कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसर नेहमी एकच जेवण करत नाहीत. आणि हा केवळ आवडीनिवडीचा किंवा मेन्यूचा विषय नसून, त्यामागे विमान सुरक्षेशी संबंधित महत्त्वाचे कारण आहे. त्यामुळे आता विमान प्रवास करताना कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसर एकच जेवण का करत नाहीत, असा प्रश्न अनेकांना पडू शकतो. अनेक एअरलाइन्समध्ये कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसरसाठी जेवणासंदर्भात स्वतंत्र सुरक्षा प्रक्रिया पाळली जाते. यामागील प्रमुख कारण म्हणजे दोन्ही पायलट्सना एकाच वेळी अन्नातून विषबाधा होण्याचा धोका टाळणे.

दोन्ही पायलट्सना एकाच अन्नातून विषबाधा झाली तर ?

कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसरने एकच अन्न खाल्ले आणि ते दूषित निघाले, तर दोघांनाही एकाच वेळी फूड पॉइझनिंगचा त्रास होऊ शकतो. अशा परिस्थितीत विमानाच्या उड्डाणाची जबाबदारी सांभाळणारे दोन्ही पायलट आजारी पडण्याचा धोका निर्माण होतो. साल्मोनेला आणि ई. कोलाईसारखे जीवाणू दूषित अन्नातून शरीरात गेल्यास उलट्या, जुलाब, पोटदुखी आणि इतर त्रास होऊ शकतात. त्यामुळे पायलटच्या उड्डाणादरम्यानच्या जबाबदाऱ्या पार पाडण्यावर परिणाम होण्याची शक्यता असते.

म्हणून पायलट्ससाठी वेगवेगळे जेवण

हा धोका कमी करण्यासाठी काही एअरलाइन्समध्ये कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसरसाठी वेगवेगळ्या प्रकारचे जेवण दिले जाते. उदाहरणार्थ, एका पायलटला चिकनचे जेवण दिले जाऊ शकते, तर दुसऱ्याला पास्ता, मासे किंवा शाकाहारी पर्याय दिला जाऊ शकतो. मात्र, ही पद्धत सर्व एअरलाइन्समध्ये समान असेलच असे नाही. पायलट्सच्या जेवणाबाबतचे नियम आणि प्रक्रिया संबंधित एअरलाइनच्या अंतर्गत सुरक्षा धोरणांवर अवलंबून असतात.

एकाच वेळी जेवण न करण्याचीही खबरदारी

काही एअरलाइन्समध्ये कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसरने एकाच वेळी जेवण करू नये, अशी ऑपरेशनल प्रक्रिया देखील असू शकते. यामागील उद्देश असा की, एका पायलटच्या जेवणाच्या काळात दुसरा पायलट कॉकपिटमधील महत्त्वाच्या जबाबदाऱ्या सांभाळत राहतो. यात विमानाच्या नियंत्रणावर लक्ष ठेवणे, एअर ट्रॅफिक कंट्रोलशी संपर्क ठेवणे आणि इतर आवश्यक कॉकपिट प्रक्रिया पार पाडणे यांचा समावेश होतो.

हा कायदेशीर नियम आहे का ?

कॅप्टन आणि फर्स्ट ऑफिसरला नेहमी वेगवेगळे जेवण देणे ही सर्व एअरलाइन्ससाठी अनिवार्य असलेली एकच सार्वत्रिक कायदेशीर अट नाही. अनेक एअरलाइन्स ही पद्धत त्यांच्या स्वतःच्या ऑपरेशनल आणि सुरक्षा प्रक्रियेचा भाग म्हणून स्वीकारतात. पायलट्सच्या जेवणाबाबत घेतल्या जाणाऱ्या या खबरदारीमागचा मुख्य उद्देश मात्र स्पष्ट आहे. उड्डाणादरम्यान किमान एक पायलट निरोगी आणि विमानाची जबाबदारी सांभाळण्यास सक्षम राहावा.

त्यामुळे विमानातील पायलट्सना वेगवेगळे जेवण देण्याची पद्धत ही केवळ मेन्यूची निवड नसून, संभाव्य जोखीम कमी करण्यासाठी घेतली जाणारी एक महत्त्वाची सुरक्षा खबरदारी आहे.