चीन वेगाने आधुनिक आणि मानवविरहित युद्धाच्या दिशेने पुढे जात आहे. नुकत्याच समोर आलेल्या एका अहवालात उघड झाले आहे की चीन असे रोबोटिक कुत्रे तयार करत आहे, जे ‘लांडग्यांच्या कळपासारखे’ एकत्रितपणे लढू शकतात. हे रोबोट स्वतः निर्णय घेण्यास सक्षम असून ड्रोनसोबत समन्वय साधत जटिल लष्करी मोहिमाही पूर्ण करू शकतात.
चीनच्या सैन्यासाठी तयार करण्यात आलेले हे नवीन रोबोट जुन्या मॉडेलपेक्षा पूर्णपणे वेगळे आहेत. पूर्वी हे रोबोट फक्त एका सैनिकाला मदत करत असत, मात्र आता ते एकत्र काम करणारी संपूर्ण युद्धप्रणाली बनली आहेत. चीनच्या सरकारी दूरदर्शनवरील एका कार्यक्रमात या ‘रोबोट वुल्फ’ची क्षमता देखील दाखवण्यात आली आहे. हे रोबोट विशेषतः शहरी युद्धासाठी डिझाइन करण्यात आले असून ते एकमेकांशी जोडले जाऊन काम करू शकतात. यांच्याकडे एक सामायिक नेटवर्क असते, ज्याला एका प्रकारचा “कॉमन मेंदू” म्हटले जात आहे. या प्रणालीद्वारे ते एकमेकांशी माहिती शेअर करतात आणि सामूहिक निर्णय घेतात.
या रोबोटिक कुत्र्यांचे वेगवेगळ्या कामांनुसार प्रकार तयार करण्यात आले आहेत. ‘शॅडो’ व्हर्जन देखरेख आणि माहिती संकलनासाठी वापरले जाते, तर ‘ब्लडी’ व्हर्जन हल्ला करून शत्रूचा नायनाट करण्यासाठी तयार करण्यात आले आहे. याशिवाय ‘पोलर’ नावाचा रोबोट सपोर्ट आणि लॉजिस्टिक्सची जबाबदारी सांभाळतो. विशेष म्हणजे ‘ब्लडी’ रोबोटला मायक्रो मिसाइल, ग्रेनेड लॉन्चर आणि ऑटोमॅटिक रायफलसारख्या शस्त्रांनी सुसज्ज करता येते, ज्यामुळे त्याची ताकद मोठ्या प्रमाणात वाढते. या नव्या रोबोट्सचा वेगही अधिक असून ते ताशी 15 किमीपर्यंत धावू शकतात. ते सुमारे 25 किलो वजन वाहून नेऊ शकतात आणि कठीण भौगोलिक परिस्थितीतही कार्यक्षमतेने काम करू शकतात.
चीनने केवळ जमिनीवरच नव्हे तर हवेतही प्रगत तंत्रज्ञान विकसित केले आहे. ‘एटलस’ नावाची ड्रोन प्रणाली एकाच वेळी 96 ड्रोन नियंत्रित करू शकते. हे ड्रोन देखरेख, हल्ला आणि शत्रूच्या संप्रेषण प्रणालीमध्ये अडथळे निर्माण करण्याचे काम करतात. या ड्रोनमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआय) तंत्रज्ञान बसवलेले असून प्रत्येक ड्रोन स्वतंत्रपणे निर्णय घेऊ शकतो आणि इतर ड्रोनसोबत समन्वय राखू शकतो. शास्त्रज्ञ आता अशा तंत्रज्ञानावर काम करत आहेत, ज्यामुळे ड्रोन कोणत्याही सिग्नलशिवाय एकमेकांशी समजून घेऊन कार्य करू शकतील.
ड्रोनना रोखण्यासाठी चीनने ‘गुआंगजियान 11-ई’ आणि ‘गुआंगजियान 21-ए’ यांसारखी लेझर शस्त्रे विकसित केली आहेत, जी शत्रूचे ड्रोन निष्क्रिय किंवा नष्ट करू शकतात. समुद्रातही चीनने चालकविरहित जहाजे तयार केली आहेत, जसे ‘एल30’, जी स्वतः मार्ग निश्चित करू शकतात, अडथळ्यांना टाळू शकतात आणि आवश्यकतेनुसार शत्रूला घेरू शकतात.
चीनमधील वैज्ञानिकांचे अंतिम लक्ष्य पूर्णपणे स्वयंचलित युद्धप्रणाली विकसित करण्याचे आहे, जी मानवी हस्तक्षेपाशिवाय मोठ्या प्रमाणावर लष्करी मोहिमा पार पाडू शकेल. तज्ज्ञांच्या मते, ‘वुल्फ पॅक’ मॉडेल भविष्यातील युद्धाचे नवे स्वरूप ठरू शकते.