नवी दिल्ली : 'नीट-युजी' (NEET-UG) परीक्षेत झालेल्या गैरव्यवहाराप्रकरणी केंद्रीय अन्वेषण विभागाने (CBI) तपासाची चक्रे वेगाने फिरवली आहेत. या पेपरफुटी प्रकरणात आता सीबीआयने अत्यंत महत्त्वाची कारवाई करत शनिवारी एका बायोलॉजीच्या (जीवशास्त्र) प्राध्यापिकेला बेड्या ठोकल्या आहेत. नॅशनल टेस्टिंग एजन्सीच्या (NTA) प्रश्नपत्रिका तयार करणाऱ्या अत्यंत गोपनीय समितीत या प्राध्यापिकेचा समावेश होता. गेल्या ३ मे रोजी ही वादग्रस्त परीक्षा पार पडली होती. या महाघोटाळ्याचा मुख्य सूत्रधार मानला जाणारा प्राध्यापक पी. व्ही. कुलकर्णी आणि इतर काही आरोपींची सीबीआयने कसून चौकशी केली होती. या सखोल चौकशीतून मिळालेल्या महत्त्वपूर्ण माहितीच्या आधारेच तपास यंत्रणेने या प्राध्यापिकेच्या मुसक्या आवळल्या आहेत.
विषय तज्ज्ञ म्हणून होती नियुक्ती
मनीषा मांढरे असे या अटक करण्यात आलेल्या प्राध्यापिकेचे नाव आहे. दिल्लीतील सीबीआय मुख्यालयात तिची प्रदीर्घ काळ चौकशी करण्यात आली आणि त्यानंतर तिला अधिकृतरीत्या अटक करण्यात आली. एनटीएने तिची 'विषय तज्ज्ञ' म्हणून नियुक्ती केली होती आणि वैद्यकीय प्रवेश परीक्षेच्या संपूर्ण प्रक्रियेत तिचा थेट व महत्त्वाचा सहभाग होता, अशी धक्कादायक माहिती अधिकाऱ्यांनी दिली आहे.
लाखो रुपयांच्या बदल्यात 'स्पेशल क्लास'
'बॉटनी' (वनस्पतीशास्त्र) आणि 'झुऑलॉजी' (प्राणीशास्त्र) या विषयांच्या प्रश्नपत्रिका हाताळण्याचे संपूर्ण अधिकार मनीषा मांढरेकडे होते. या अधिकारांचा तिने गैरफायदा घेतला. १४ मे रोजी अटक करण्यात आलेली दुसरी आरोपी मनीषा वाघमारे हिच्या मध्यस्थीने मांढरेने एप्रिल २०२६ मध्ये काही विद्यार्थ्यांशी संधान बांधले. त्यानंतर या निवडक विद्यार्थ्यांसाठी पुण्यात स्वतःच्या घरी 'खासगी शिकवणी' सुरू केली. अधिकाऱ्यांच्या म्हणण्यानुसार, मांढरे हिने लाखो रुपये उकळून या विद्यार्थ्यांना परीक्षेपूर्वीच प्रश्न आणि त्यांची उत्तरे डिक्टेट (लिहून देणे) केली होती. ३ मे रोजी झालेल्या मुख्य परीक्षेत विद्यार्थ्यांच्या वह्यांमध्ये लिहून दिलेले हेच प्रश्न जसेच्या तसे आल्याचे निष्पन्न झाले. या पेपरफुटीचे पुरावे समोर आल्यानंतर देशभरात मोठी खळबळ उडाली आणि अखेर ही परीक्षा रद्द करण्याचा निर्णय घ्यावा लागला.
लातूर कनेक्शन आणि पी. व्ही. कुलकर्णीला अटक
तत्पूर्वी, याच पेपरफुटी रॅकेटमधील रसायनशास्त्राचा (केमिस्ट्री) तज्ज्ञ असणाऱ्या प्राध्यापक पी. व्ही. कुलकर्णी याला सीबीआयने शुक्रवारी लातूरमधून अटक केली होती. कुलकर्णी हा गेली अनेक वर्षे एनटीएच्या प्रश्नपत्रिका काढणाऱ्या पॅनेलवर सक्रिय होता. कुलकर्णीनेही आपल्या अधिकारांचा गैरवापर करत एप्रिल महिन्याच्या शेवटच्या आठवड्यात स्वतःच्या घरी काही विद्यार्थ्यांसाठी 'स्पेशल क्लास' घेतला होता. सीबीआयच्या प्रवक्त्याने दिलेल्या माहितीनुसार, १४ मे रोजी अटक करण्यात आलेल्या मनीषा वाघमारे हिच्याच माध्यमातून कुलकर्णीने विद्यार्थ्यांची जमवाजमव केली होती आणि त्यांच्याकडून मोठी रक्कम उकळली होती. या खासगी क्लासेसमध्ये कुलकर्णीने विद्यार्थ्यांना जे प्रश्न, त्यांचे पर्याय आणि उत्तरे लिहून दिली होती, ती ३ मे रोजीच्या 'नीट' प्रश्नपत्रिकेशी तंतोतंत जुळली आहेत. विद्यार्थ्यांनी यासाठी अनेक लाख रुपये मोजले होते.
सीबीआयकडून विशेष पथकांची स्थापना
या अत्यंत गंभीर प्रकरणाची दखल घेत सीबीआयने रीतसर प्रथम माहिती अहवाल (FIR) नोंदवला आहे. तसेच, या मोठ्या गुन्ह्याच्या मुळापर्यंत पोहोचण्यासाठी आणि पुढील सखोल तपासासाठी विशेष पथकांची स्थापना केली आहे. देशभरातील ५५१ शहरांसह परदेशातील १४ केंद्रांवर ही अत्यंत महत्त्वाची वैद्यकीय प्रवेश परीक्षा घेण्यात आली होती. देशभरातून तब्बल २३ लाख उमेदवारांनी यासाठी नोंदणी केली होती. या सर्व विद्यार्थ्यांच्या भविष्याशी या रॅकेटने खेळ केल्याचे समोर आले आहे. दरम्यान, एनटीएने या प्रकरणावर आपले स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, ३ मे रोजी परीक्षा पार पडल्यानंतर चार दिवसांनी, म्हणजेच ७ मे रोजी संध्याकाळी त्यांच्याकडे या गैरव्यवहाराची पहिली माहिती आली होती. या माहितीचे गांभीर्य ओळखून पुढील 'स्वतंत्र पडताळणी आणि आवश्यक कायदेशीर कारवाईसाठी' दुसऱ्याच दिवशी (८ मे) सकाळी हा अहवाल केंद्रीय तपास यंत्रणांकडे सुपूर्द करण्यात आला होता.