फुटबॉल विश्वचषकाच्या निकालांचा अंदाज वर्तवण्याची पद्धत गेल्या १८ वर्षांत पूर्णपणे बदलली आहे. एकेकाळी समुद्रातील 'ऑक्टोपस'वर अवलंबून असणारे जग, आता 'आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स'च्या (AI) युगात प्रवेशले आहे.
ऑक्टोपस पॉल: एक खळबळजनक सुरुवात
२०१० च्या दक्षिण आफ्रिका विश्वचषकात जर्मनीचा 'पॉल' नावाचा ऑक्टोपस जगभरात चर्चेत होता. त्याने जर्मनीच्या सामन्यांबाबत वर्तवलेले भाकीत अनेकदा अचूक ठरले. हे इतके गाजले की, त्यावरून आंतरराष्ट्रीय राजकारण आणि वादाचे प्रसंगही ओढवले होते. मात्र, २०१० च्या अखेरीस पॉलचा मृत्यू झाला आणि एका अजब पर्वाचा अंत झाला.
आता एआयचे युग: डेटा आणि अल्गोरिदमचा खेळ
सोळा वर्षांनंतर, आजची परिस्थिती पूर्णपणे वेगळी आहे. आता प्रेक्षक मत्स्यालयाकडे नाही, तर सुपरकॉम्प्युटर्स आणि स्मार्टफोनमधील एआय मॉडेलकडे डोळे लावून बसले आहेत.
कोपायलट (Copilot): या मॉडेलने फ्रान्सला संभाव्य विजेता म्हणून दर्शवले आहे.
क्लॉड (Claude): ४९,००० सामन्यांचे विश्लेषण करून, एआयने स्पेन आणि अर्जेंटिनाला उपांत्य फेरीचे प्रबळ दावेदार मानले आहे.
ActionNetwork.com: त्यांनी फ्रान्सच्या ताकदीचे (बाजारमूल्य १.४८ अब्ज युरो) विश्लेषण करून त्यांना आघाडीवर ठेवले आहे.
गणितज्ञ आणि ग्रोक (Grok): गणितज्ञांनी नेदरलँड्सला 'डार्क हॉर्स' (अनपेक्षित पर्याय) मानले आहे, तर ग्रोकने अमेरिकेच्या विजयाची आशा व्यक्त केली आहे.
चीनचे 'मानव विरुद्ध एआय' आव्हान
चीनमध्ये तर हा विषय आता एक देशव्यापी खेळ बनला आहे. लेनोवोसारख्या टेक कंपन्यांनी मिगू सोबत मिळून १२ विविध एआय मॉडेल्सना मैदानात उतरवले आहे, जे चाहत्यांशी स्पर्धा करून विश्वचषकाचे निकाल वर्तवतील.
थोडक्यात सांगायचे तर, फुटबॉलच्या भविष्यवाणीच्या क्षेत्रात 'मशीन्स १ - मोलस्क (ऑक्टोपस) ०' असा विजय झाला आहे. तंत्रज्ञानाच्या या मदतीमुळे विश्वचषकाचा आनंद आता अधिक तांत्रिक आणि स्पर्धात्मक झाला आहे.