दरवर्षी २० ऑगस्ट रोजी जगभरात 'जागतिक मच्छर दिन' (World Mosquito Day) पाळला जातो. १८९७ मध्ये सर रोनाल्ड रॉस यांनी 'अनोफिलीस डास मलेरियाचे परजीवी मानवांमध्ये संक्रमित करतात' असा शोध लावला होता. या ऐतिहासिक शोधाची आठवण आणि ब्रिटनच्या डॉक्टरांच्या कार्याला सन्मान देण्यासाठी हा दिवस साजरा केला जातो. आकाराने अगदी लहान असलेले हे कीटक जगातील सर्वात घातक शिकारी मानले जातात. दरवर्षी जगभरात सात लाखांहून अधिक लोकांचा मृत्यू डासांमुळे पसरणाऱ्या आजारांमुळे होतो.
जागतिक मच्छर दिनाचे महत्त्व आणि यंदाची थीम
मलेरिया, डेंग्यू यांसारख्या जीवघेण्या आजारांविरुद्ध जनजागृती निर्माण करणे आणि आरोग्य संस्थांच्या प्रयत्नांना बळ देणे हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे. जागतिक मच्छर दिन २०२६ साठी "Small Bite, Big Challenge" (छोटा चावा, मोठे आव्हान) अशी महत्त्वाची थीम ठरवण्यात आली आहे.
डासांपासून बचाव कसा करावा?
पावसाळ्यात डासांमुळे होणारे आजार वाढतात. यापासून स्वतःचा बचाव करण्यासाठी काही सोप्या उपायांची मदत होऊ शकते:
योग्य कपडे: डासांच्या चाव्यापासून वाचण्यासाठी पूर्ण बाहीचे आणि सैल कपडे परिधान करा.
नैसर्गिक उपाय: लिंबू बाम, तुळस, लॅव्हेंडर, रोझमेरी यांसारख्या डास-प्रतिबंधक वनस्पती घराभोवती ठेवा. तसेच पुदिना, लेमनग्रास आणि निलगिरीचे तेल वापरू शकता.
परिसर स्वच्छ ठेवा: बागेत किंवा घराच्या आसपास पाणी साचू देऊ नका. बादल्या, भांडी आणि कंटेनर उलटे ठेवा जेणेकरून अस्वच्छ पाणी साचणार नाही.
काळजी घ्या: डेंग्यू, मलेरिया किंवा चिकनगुनियाची कोणतीही लक्षणे आढळल्यास त्वरित वैद्यकीय मदत घ्या.