पुणे : गणेशोत्सवाच्या मंगलमयी वातावरणात पुण्यात ऋषीपंचमीनिमित्त भक्ती आणि स्त्रीशक्तीचा एक अनोखा संगम पाहायला मिळाला. प्रसिद्ध श्रीमंत दगडूशेठ हलवाई गणपती (Dagdusheth Halwai Ganpati) मंदिराच्या परिसरात पारंपरिक वेशभूषेत आलेल्या ३५ हजारांहून अधिक महिलांनी एकत्र येत सामूहिक अथर्वशीर्ष पठण केले. 'ॐ नमस्ते गणपतये' आणि 'मोरया मोरया'च्या जयघोषाने संपूर्ण परिसर दुमदुमून गेला होता. पहाटेपासूनच पावसाळी वातावरण असतानाही महिलांच्या उत्साहात कोणतीही कमतरता दिसून आली नाही.
अथर्वशीर्ष पठण उपक्रमाचे ४१ वे वर्ष
मध्यरात्रीपासूनच महिलांची गर्दी, विविध जिल्ह्यांतून भाविक दाखल
या सोहळ्यात सहभागी होण्यासाठी महिलांनी मध्यरात्री २ वाजल्यापासूनच मंदिर परिसरात उपस्थित राहण्यास सुरुवात केली होती. पहाटेपर्यंत ही गर्दी इतकी वाढली की दगडूशेठच्या मुख्य मंडपापासून थेट नाना वाड्यापर्यंत फक्त महिलांचेच अथांग सागर पाहायला मिळत होते. केवळ पुण्यातीलच नव्हे, तर मुंबई, सातारा, कोल्हापूर, लातूर यांसारख्या विविध जिल्ह्यांतूनही महिला विशेषतः या पठणासाठी पुण्यात दाखल झाल्या होत्या.
मंत्रमुग्ध करणारा शंखनाद आणि ओंकार जप
कार्यक्रमाची सुरुवात महिलांनी केलेल्या गगनभेदी शंखनादाने झाली. यानंतर हजारो महिलांनी एकाच सुरात ओंकार जप केला, ज्यामुळे संपूर्ण परिसरात एक दिव्य आध्यात्मिक ऊर्जा निर्माण झाली. 'गणराजा गणनायका' आणि 'मोरया रे बाप्पा मोरया रे' यांसारख्या भक्तीगीतांनंतर हजारो कंठांतून एकाच वेळी अथर्वशीर्षाचे मंत्र उच्चारले गेले. पठण पूर्ण झाल्यानंतर 'मोरया मोरया, दगडूशेठ मोरया'चा जयघोष करत आणि टाळ्यांचा गजर करत महिलांनी बाप्पाला नमन केले.
भाविकांच्या मनोगतातून भक्तीचा अनुभव
गेल्या १० वर्षांपासून या उपक्रमात नियमित सहभागी होणाऱ्या दिपाली यांनी आपला अनुभव सांगताना म्हटले की, "पहाटे दोन वाजल्यापासूनच वातावरण भक्तीमय झालेले असते. शंखनाद, ओंकार आणि अथर्वशीर्ष पठणात दोन-तीन तास कसे निघून जातात हे समजतच नाही. इथे आल्यावर संपूर्ण वर्ष सार्थक झाल्याची भावना निर्माण होते." बुधवार पेठ येथील स्थानिक रहिवासी कांचन अनवेकर यांनी सांगितले की, "आम्ही वर्षभर या ऋषीपंचमीच्या दिवसाची आतुरतेने वाट पाहत असतो. एकदा हे पठण झाले की पुढच्या वर्षाच्या सोहळ्याचे वेध लागतात." एकंदरीत, ऋषीपंचमीच्या पावन प्रसंगी दगडूशेठ गणपतीसमोर पार पडलेल्या या सामूहिक अथर्वशीर्ष पठणाने पुणेकरांना भक्ती, संस्कृती आणि स्त्रीशक्तीचे एक नयनरम्य रूप दाखवून दिले.